🎭 Creatieve Zorg in de Knel: Mijn Engagement voor Dementerende Mensen ||🎭 Creative Care in Distress: My Commitment to People with Dementia

Zorg in de Knel

🧠 Studiedienst Theo-Herbots – Inzichten uit de praktijk

Bij Studiedienst Theo-Herbots streven we ernaar om niet alleen kennis te delen, maar ook om ervaringen te vertalen naar waardevolle inzichten die anderen kunnen inspireren. In dit bericht neem ik jullie mee in mijn persoonlijke en professionele omgang met mensen die lijden aan dementie—een ervaring die mij diep heeft geraakt en mijn kijk op zorg voorgoed heeft veranderd.

Mijn succesvolle omgang met dementerende mensen Zorg in de Knel

In het verleden heb ik beloofd een bericht te schrijven over mijn positieve ervaringen met het begeleiden van mensen met dementie. Gedurende drie jaar heb ik intensief gewerkt met deze doelgroep, samen met en onder leiding van Roos, via muziek- en danstherapie. Wat mij opviel, en wat mij diep raakte, was het contrast tussen hun korte- en lange termijngeheugen. Terwijl het korte termijngeheugen vaak sterk aangetast is, blijft het lange termijngeheugen verrassend intact—soms zelfs scherper dan bij mensen zonder dementie.

Tijdens onze sessies brachten we liedjes uit hun jeugd. Tot mijn verbazing zongen ze deze liedjes woord voor woord mee, met een enthousiasme en emotionele betrokkenheid die je zelden ziet. Muziek bleek een krachtige sleutel tot hun herinneringen en emoties.

Naast de therapie observeerde ik hun gelaatsuitdrukkingen en lichaamstaal. Deze non-verbale signalen gaven mij inzicht in hun innerlijke belevingswereld. Later bezocht ik hen op hun kamer, en wat mij telkens opnieuw verbaasde: ze herkenden mij niet als iemand uit het heden, maar als een vertrouwd figuur uit hun verleden. Dit schepte een unieke vertrouwensband.

Een moment dat mij altijd zal bijblijven, was toen ik een afdeling binnenstapte en alle bewoners spontaan hun armen naar mij uitstrekten. De aanwezige psychologe was stomverbaasd. Ze zei: “Ik ben hier al een uur en krijg met niemand contact. Jij komt binnen en iedereen reageert meteen.” Dat was het bewijs dat zij mij herkenden op een dieper, emotioneel niveau.

Dankzij deze herkenning kon ik hen ook begeleiden naar het ziekenhuis, de tandarts of zelfs het vredegerecht. Ze bleven rustig en kalm, omdat ze mij vertrouwden. Ik was voor hen geen hulpverlener, maar een vertrouwd gezicht uit hun verleden.

Toegevoegde inzichten Zorg in de Knel

• 🧠 Lange termijngeheugen bij dementie: Vaak blijven jeugdherinneringen en emotioneel geladen gebeurtenissen beter bewaard dan recente informatie.
• 🎶 Muziek als therapie: Liedjes uit hun jeugd activeren herinneringen en zorgen voor verbinding en vreugde.
• 🤝 Vertrouwen door herkenning: Door aan te sluiten bij hun belevingswereld ontstaat een diepe vertrouwensband.
• 🧍‍♂️ Non-verbale communicatie: Gelaatsdiagnose en lichaamstaal geven waardevolle informatie over hun gemoedstoestand.

Jammer genoeg werd het volledige project uiteindelijk gesaboteerd en stopgezet, als gevolg van aanhoudende pesterijen en systematische blokkeringen door één enkele persoon. Over deze pijnlijke ervaring heb ik een uitgebreid verslag geschreven, dat te lezen is via deze link.

Deze situatie heeft niet alleen het project zelf ondermijnd, maar ook het vertrouwen dat ik jarenlang zorgvuldig had opgebouwd. Het is schrijnend om te zien hoe één individu, gedreven door persoonlijke motieven, erin slaagde een collectieve inspanning te ontwrichten. Toch wil ik deze ervaring niet enkel als een nederlaag beschouwen. Ze heeft me ook geleerd hoe belangrijk het is om waakzaam te blijven, om grenzen te stellen, en om steun te zoeken bij mensen die wél oprecht betrokken zijn.

Wat me het meest raakte, was de stilte van zij die toekeken. Want soms is passiviteit even destructief als actieve sabotage. Maar ik blijf geloven in de kracht van samenwerking, in de waarde van transparantie, en in het potentieel van projecten die vertrekken vanuit een zuivere intentie.

Meer nog: Zorg in de Knel

uiteindelijk heeft Roos uit bittere ontgoocheling haar ontslag ingediend—en ik volgde haar voorbeeld. Twee leidinggevenden probeerden de ware toedracht te verdoezelen door te beweren dat Roos haar beslissing nam omwille van financiële en familiale redenen. Maar het verhaal dat Roos mij persoonlijk heeft toevertrouwd, spreekt dat ten stelligste tegen. Haar ontslag was een rechtstreeks gevolg van de sabotage en het systematisch ondermijnen van haar werk en waardigheid.

Tijdens een vergadering met twee diensthoofden werd gesuggereerd dat ik mijn functie als begeleider kon blijven uitoefenen. Maar toen ik aanhaalde dat de kern van mijn aanpak—het wekelijkse dans- en muziekprogramma dat het vertrouwen van de bewoners had opgebouwd—volledig was weggevallen, werd die opmerking straal genegeerd. Het was alsof het menselijke aspect van zorgverlening, het contact en de verbinding met de bewoners, totaal irrelevant was geworden.

Wat de situatie nog schrijnender maakt, is dat iemand uit de entourage van de pestkop—waarschijnlijk hijzelf—een lasterlijk verhaal heeft verspreid in Tienen. Volgens dat gerucht zouden Roos en ik ontslagen zijn omdat zij, als gehuwde vrouw met twee kinderen, een buitenechtelijke relatie met mij zou zijn begonnen. Deze roddel was niet alleen kwaadaardig en onwaar, maar ook bedoeld om haar reputatie te beschadigen en zijn eigen gedrag te vergoelijken.

Nog meer: Zorg in de Knel

Vroeger werkte ik mee aan een project van een toneelvereniging waarbij mensen korte verhaaltjes brachten—geen lange monologen, maar beknopte, herkenbare teksten. Dat concept zou ook bijzonder geschikt zijn voor mensen met dementie. De toneelvereniging was bereid om opnieuw mee te werken, en zelfs enkele verpleegkundigen binnen het centrum toonden interesse om te helpen.

Toch kreeg ik onlangs een mail van een van de leidinggevenden die destijds bij de vergadering aanwezig was. Daarin stond dat ik als vrijwilliger zoiets niet mocht organiseren. Dat verbaasde me, zeker omdat ik wél toestemming krijg om mensen te begeleiden naar het vredegerecht, waarbij ik vaak meerdere rollen tegelijk opneem: verpleger, psycholoog én advocaat. Dat mag blijkbaar wel.

Wat me nog meer verwondert, is dat er toelatingen worden gegeven aan personen die zich intern noch wettelijk correct gedragen—pestkoppen die zonder enige vorm van controle toegang krijgen tot kwetsbare mensen. Daarover vertel ik later meer, want dat verdient een aparte bespreking.

🎓 Slotwoord – Studiedienst Theo-Herbots

Bij Studiedienst Theo-Herbots geloven we dat ware kennis niet alleen voortkomt uit boeken, maar vooral uit ervaring, observatie en menselijk contact. Mijn werk met dementerende mensen heeft mij geleerd dat empathie, herkenning en respect de fundamenten zijn van echte zorg. Wanneer we de mens achter de aandoening blijven zien, ontstaat er ruimte voor verbinding, rust en vertrouwen.

Laat dit verhaal een uitnodiging zijn aan iedereen die met kwetsbare mensen werkt: durf te kijken met het hart, durf te luisteren voorbij de woorden, en durf aanwezig te zijn in hun belevingswereld. Want daar, in die stille herkenning, ligt de sleutel tot betekenisvolle zorg.

Bij Studiedienst Theo-Herbots blijven we ons inzetten om deze inzichten te delen, te verdiepen en te verspreiden. Samen bouwen we aan een samenleving waarin menselijkheid centraal staat—ongeacht leeftijd, gezondheid of geheugen.

Dank voor het lezen, en vooral: dank voor het meedenken.

🗣️ Laat van u horen!

Uw reactie in het formulier hieronder kan écht het verschil maken. Samen kunnen we deze scheve situatie rechtzetten. Hoe meer mensen hun stem laten horen, hoe sterker ons signaal.

📢 Elke reactie telt. Deel dit bericht gerust via de deelknoppen op sociale media — uw netwerk kan meehelpen om bewustzijn te creëren en verandering teweeg te brengen.

🙏 Dank voor uw betrokkenheid. Samen staan we sterker.

📬 Blijf op de hoogte van inspirerende verhalen, gezondheidstips en nog veel meer. Schrijf u in via het onderstaande formulier en ontvang regelmatig updates rechtstreeks in uw inbox.